Özet
Teistik argümanlar karşısında rasyonel özneler her zaman ortak bir epistemik sonuca ulaşmamaktadır. Bu durum anlaşılabilir olsa da delilcilik açısından bakıldığında, teistik argümanların yeterli kanıt sunmadığı düşünülen durumlarda dinî inancın epistemik gerekçelendirilmesi ve değeri tartışmaya açılmakta ve sadece hükmü askıya almanın rasyonel tutum olduğu ileri sürülmektedir. Makale, teistik argümanlar karşısındaki anlaşmazlıkların epistemolojik nedenlerini ve bu anlaşmazlıkların söz konusu argümanların epistemik değeri bakımından ne anlama geldiğini incelemektedir. İlk olarak delilcilik, teklik tezi ve epistemik izin verilebilirlik tezi çerçevesinde kanıt ile epistemik tutumların rasyonelliği arasındaki ilişki ele alınmaktadır. Ardından John Bishop’un kanıtsal belirsizlik yaklaşımı ve William James’in hakiki seçenek anlayışı değerlendirilmektedir. Teistik argümanlara ilişkin anlaşmazlıkların açıklanmasında kritik öncüllerin kabul edilebilirliği, kanıtların epistemik ağırlığı, öznelerin epistemik ve metafizik kabulleri ile dünya görüşlerinin rolü incelenmektedir. Graham Oppy’nin argümanların başarı koşullarına ilişkin görüşleri ve George Mavrodes’in kişiye göreli ispat anlayışı üzerinden epistemik değer, belirli bir özne için ispat oluşturma ve epistemik tutumları değiştirme etkisi arasındaki ayrımlar açıklığa kavuşturulmaktadır. Savunulan temel tez, teistik argümanların rasyonel özneleri ortak bir epistemik sonuca götürmemesinin, tek başına bu argümanların epistemik değerden yoksun olduğu sonucunu haklı çıkarmadığıdır. Bir argümanın epistemik değerinin, epistemik tutumları fiilen değiştirme etkisine indirgenemeyeceği sonucuna varılmaktadır.
Abstract
Rational agents do not always reach a shared epistemic conclusion when considering theistic arguments. Although this situation is understandable, from an evidentialist perspective, when theistic arguments are considered to provide insufficient evidence, the epistemic justification and value of religious belief are called into question, and suspension of judgment is claimed to be the only rational attitude. This article examines the epistemological reasons for disagreements concerning theistic arguments and what these disagreements mean for the epistemic value of such arguments. First, the relationship between evidence and the rationality of epistemic attitudes is examined within the frameworks of evidentialism, the uniqueness thesis, and epistemic permissivism. John Bishop’s account of evidential ambiguity and William James’s conception of the genuine option are then considered. The roles of the acceptability of key premises, the epistemic weight of evidence, agents’ epistemic and metaphysical assumptions, and their worldviews in explaining disagreements concerning theistic arguments are examined. Drawing on Graham Oppy’s views on the conditions for argumentative success and George Mavrodes’s account of person-relative proof, the distinctions among an argument’s epistemic value, its function as a proof for a particular agent, and its effect on epistemic attitude change are clarified. The central thesis defended is that the failure of theistic arguments to lead rational agents to a shared epistemic conclusion does not, by itself, justify the conclusion that these arguments lack epistemic value. It is concluded that an argument’s epistemic value cannot be reduced to its actual effect in changing epistemic attitudes.
Yazarlar
Osman Murat Deniz
Anahtar Kelimeler
Din Felsefesi, Epistemoloji, Teistik Argümanlar, Epistemik Tutum, Epistemik Değer.
Yayın Bilgileri
- Yayın Tarihi
- 15 Kasım 2026
- Gönderim Tarihi
- 18 Ekim 2026
- Kabul Tarihi
- 9 Kasım 2026
- Cilt
- 13
- Sayı
- 6
- Yıl
- 2026
- Sayfa
- 1-12
- Dil
- Türkçe
- Durum
- Yayınlandı
- Görüntülenme
- 3
- İndirme
- 0
Dosyalar
Atıf ve İndeksleme Bilgileri
Bu bilgiler akademik indeksler, atıf yöneticileri ve sosyal medya paylaşım araçları için hazırlanmıştır.
PDF URL: https://ressjournal.com/public/galley-download.php?id=4953