Özet
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK BAĞLAMINDA SANAT EĞİTİMİ: RESİM-İŞ EĞİTİMİ ANABİLİM DALININ MONOGRAFİK KURUMSAL ANALİZİ
Bu çalışma, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı’nın (AEF-RİEABD) tarihsel, mekânsal, pedagojik ve kültürel gelişimini monografik bir yaklaşımla incelemekte ve bu gelişimi sürdürülebilirlik perspektifinden değerlendirmektedir. Araştırma, 2004–2023 yıllarına ait arşiv belgeleri, bina planları, yıllıklar, ders programları, kişisel arşivler, fotoğraf kayıtları ve öğrenci verilerinin çoklu veri kaynağı yaklaşımıyla analiz edilmesine dayanmaktadır. Veri analizi, Yin’in (2003) önerdiği veri azaltma, veri görüntüleme ve sonuç çıkarma süreçleri doğrultusunda yürütülmüş; bulguların geçerliliği veri, yöntem ve teori üçgenlemesi ile desteklenmiştir. Bulgular, AEF-RİEABD’nin fiziksel mekânlarının dönemsel ihtiyaçlara göre yeniden düzenlendiğini; atölyelerin genişlediğini, öğrenci çalışma alanlarının çeşitlendiğini ve dijitalleşme sürecinin kurumsal kültürün önemli bir parçası hâline geldiğini göstermektedir. Öğretim elemanı profili, zaman içinde daha disiplinlerarası bir yapıya kavuşmuş; lisans programları ise geleneksel uygulamalardan dijital sanat, çevre temelli içerikler ve disiplinlerarası derslere doğru sistematik bir dönüşüm geçirmiştir. Videokoridor, çevrimiçi sergiler, okuma salonu ve tematik atölyeler gibi faaliyetlerin sosyal ve kültürel sürdürülebilirliğe önemli katkılar sunduğu belirlenmiştir. Öğrenci profili ise kuşaklar arası farklılıkları açıkça yansıtmakta; 2000 sonrası dijital yerli kuşağın bölümün pedagojik dönüşümünde belirleyici bir rol oynadığı görülmektedir. Sonuç olarak AEF-RİEABD, sürdürülebilirlik odaklı sanat eğitimi literatürüyle uyumlu biçimde; dijitalleşme, mekânsal dönüşüm, program güncelleme ve kurumsal kültür üretimi açısından yenilikçi bir örnek sunmaktadır. Çalışma, Türkiye’de sanat eğitimi programlarının sürdürülebilirlik temelli yeniden yapılanmasına yönelik somut öneriler de ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Sanat eğitimi, sürdürülebilirlik, monografik araştırma, dijitalleşme, program geliştirme, mekânsal dönüşüm
