Hızlı Erişim


Bu Dergi DOI ve Crosscheck üyesidir


DİVÂN-I LÜGAT’İT TÜRK’TE SES GELİŞİMİ VE YAZIM KARŞILAŞTIRMALARI
(SOUND DEVELOPMENT AND WRITING COMPARISONS OF DİVÂN-I LÜGAT’İT TÜRK )

Yazar : Yusuf AVCI    
Türü :
Baskı Yılı : 2019
Sayı : 39(1)
Sayfa : 23-35
430    410


Özet
Bu karşılaştırmalar aynı nüsha üzerinde çalışan Besim Atalay “Divân ü Lügat’it Türk” ve Talat Tekin “XI Yüzyıl Türk Şiiri”’ yle bunlardan farklı bir nüshaya çalışan Fıtrat’ın “En Eski Türk Edebiyatı Numuneleri” adlı eser karşılaştırıldığında aynı kelimede bazı seslerin değiştiği ve farklı yazıldığı görülür. Bu ses ve yazım farklılıkları belirli kelimeler üzerinden nazal n (ñ) sesinin önceki durumu ve sonraki gelişim şekilleri değerlendirilir. ñ sesinin DLT’de daha önceki ses değerinin nk olduğunu görüyoruz. Bu durum aynı kelimenin parantez içinde ذك şeklinde yazılması bir tercih değil ڭ ñ ve گ g ses değerlerinin ayrımını ifade etmek içindir. kinkeşdi (kiñ eşdi), sünkeşdi (süñeşdi), manka (maña), anık (anıñ), ankar (añar), künklüm (küñlüm), yalınkuk (yalıñuk) yüzinkke (yüziñe), tinlinkni (tılıñnı) gibi. Bunun yanında birçok kelimenin de hem k hem de g’li şekilllerini görmek mümkündür: erk> erig, ülük>ölüg, ükreyü>ügriyü gibi. Konuşma dilinden derlenen metinlerde erken dönemde lehçe ve şivelerin bazı özellikleri bu sesler üzerinden yazıya yansır. ñ sesinin de g sesi gibi lehçe ve şivelerde ayırt edici özelliği öne çıkarak lehçe ve şive ayrımında etkili sesler arasına girebilir.

Anahtar Kelimeler
Fıtrat, en eski numune, Türk edebiyatı, Kaşgarlı Mahmud

Abstract
In this study, compared the differences between the two study which Besim Atalay “Divân ü Lügat’it Türk”, Talat Tekin “XI Yüzyıl Türk Şiiri” and Fıtrat “En Eski Türk Edebiyatı Numuneleri”. The following conclusion have been reached in this study: Some sounds change in the same words. The "n (ñ)" nasal sound development in old Turkish languages and with the "Divân ü Lügat’it Türk" have been shown with examples. In DLT (Divân ü Lügat’it Türk), sound “ñ”in the form of audio “nk” we said. It shows the difference between ڭ ñ and گ g sound values. For instance: kinkeşdi (kiñ eşdi), sünkeşdi (süñeşdi), manka (maña), anık (anıñ), ankar (añar), künklüm (küñlüm), yalınkuk (yalıñuk) yüzinkke (yüziñe), tinlinkni (tılıñnı). In addition to this, we can see both form k and g of the many words: erk> erig, ülük>ölüg, ükreyü>ügriyü. The results of this study, sound g (such as sound ñ) may be among the influential voices. Examples are given in this differences.

Keywords
Fıtrat, en eski numune, Türk edebiyatı, Kaşgarlı Mahmud

Gelişmiş Arama


Duyurular

    Duyurular

     

    Değerli Bilim İnsanları,

    Dergimizin sponsorluğunu  yaptığı "BABİR CONGRESS"; Ağustos 2020 tarihlerinde Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi ile EKG-BABIR ev sahipliğinde Insani Bilimler -4 Sempozyumu Ankara Anadolu Termal Esenboğa Otel'de gerçekleştirilecektir. 

    www.babir.org

    Dergimiz, yılda 12 defa  düzenli olarak yayınlanmaktadır. 

    Değerli Bilim İnsanları,

    RessJournal'un 7/6 Haziran sayısı yayınlamıştır. Temmuz 2020 sayısı için nitelikli çalışmalarınızı bekler, çalışmalarınızda kolaylıklar dileriz.

     

     



Adres :Kemalpaşa Cd Arıtman Apt K.1 N.1 Antakya / HATAY
Telefon : Faks :
Eposta :ressjournal@gmail.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri